จากเสวนาที่มหาวิทยาลัยราชภัฏยะลา เจ้าของกิจการ 3 คนในพื้นที่ชายแดนใต้เล่าว่า ระหว่างทางไปสู่ยอดขายหลักล้าน พวกเขาเจอเรื่องหลักๆ คือ ต้นทุนที่ต้องรู้ให้ชัด การเลือกขายของให้ตรงกับคนในพื้นที่ การใช้ระบบเข้ามาช่วยหลังบ้าน และการแข่งขันที่เปลี่ยนไปเมื่อขายออนไลน์ได้ทั้งประเทศ
เริ่มทำธุรกิจจากศูนย์ ไม่มีประสบการณ์เป็นพนักงานบริษัทใหญ่ ทำยังไง
สาระรีฟเล่าว่าตัวเองเริ่มจากศูนย์จริงๆ ไม่เคยทำงานเป็นพนักงานหรือลูกจ้างของบริษัทใหญ่มาก่อน ข้อดีของการไม่เคยทำงานในระบบคือไม่ได้ถูกฝึกให้คิดตามกระบวนการเดิมของคนอื่น แต่ก็ต้องหาทางของตัวเองเอง
หลังเรียนจบ เขาทำงานช่วยวิจัยด้านอาหาร ก่อนจะไปทำงานขายสินค้าให้ร้านอาหาร ร้านค้า และตลาดสดเกือบทั้งหมดในสามจังหวัด งานนี้ทำให้เห็นว่าลูกค้าในพื้นที่ต้องการอะไรและซื้ออะไรจริง
ตัดไก่ขายเป็นชิ้นแล้วขาดทุน บทเรียนเรื่องต้นทุนที่ควรรู้ตั้งแต่ต้น
ช่วงหนึ่งเขาลองรับซื้อไก่มาตัดขายเป็นชิ้น คิดว่าน่าจะได้กำไรดี แต่พอนับต้นทุนจริงกลับพบว่าขาดทุน เพราะไก่แต่ละตัวได้ชิ้นส่วนไม่เท่ากัน และขนาดของแต่ละชิ้นไม่ตรงกับที่ตั้งสเปกไว้
บทเรียนที่เขาได้คือต้องรู้ต้นทุนของทุกชิ้นก่อนตั้งราคาขาย ยอดขายที่สูงอย่างเดียวไม่ได้บอกว่าธุรกิจกำลังได้เงิน
ขายของแพงในสามจังหวัดได้ไหม เลือกสินค้าให้ตรงกับคนซื้อ
เขาเล่าว่าคนในสามจังหวัดมักคิดว่าของถูกขายดี แต่ไม่ค่อยคิดว่าของราคาสูงก็มีคนซื้อ ตัวเขาจึงเลือกทำธุรกิจอาหารแช่แข็ง ซึ่งเป็นสินค้าที่ราคาไม่ได้ถูกที่สุดในตลาด
เขาบอกว่าธุรกิจแบบนี้ต้องขายได้หลายรอบในแต่ละเดือนถึงจะอยู่ได้ จึงต้องคิดเรื่องการหมุนของและการเก็บรักษาตั้งแต่แรก
จากเว็บรวมร้านค้า สู่ระบบหลังบ้านที่ทำให้ไม่ต้องใช้พนักงานเยอะ
จุดเริ่มต้นคือเว็บไซต์รวมสินค้าจากหลายร้าน เก็บค่าคอมมิชชั่นเมื่อขายได้ พอธุรกิจโตขึ้นก็ทำหน้าเพจตลาดออนไลน์ แล้วพัฒนาระบบที่เชื่อมหน้าร้านกับออนไลน์เข้าด้วยกัน เช่น ระบบสแกนสินค้า ระบบดูยอดขายรายวัน และการโอนเงินเข้าบัญชีที่ผูกกับยอดขายในระบบ
เขาบอกว่าสาขายะลาใช้พนักงานหน้าร้านแค่ 3 คน เพราะงานส่วนใหญ่ทำผ่านซอฟต์แวร์ที่ตัวเองพัฒนา ลูกค้าก็สั่งวัตถุดิบได้ทางโทรศัพท์ เว็บไซต์ หรือ Facebook โดยไม่ต้องขับรถมาหน้าร้าน ทำให้ขยายได้เร็วโดยไม่ต้องลงทุนกับคนและพื้นที่มาก
ไม่ได้จบโปรแกรมเมอร์ ทำธุรกิจออนไลน์แบบนี้ได้ไหม
คำตอบของสาระรีฟคือทำได้ โดยไม่จำเป็นต้องจบด้านเทคโนโลยีมาเอง แต่ต้องมีความเข้าใจปัญหาทางธุรกิจ แล้วหาคนที่มีความสามารถด้านการพัฒนาระบบมาร่วมงานกัน ฝ่ายธุรกิจบอกว่าต้องการอะไร ฝ่ายเทคนิคช่วยทำให้เป็นจริง
ร้านเครื่องสำอางในยะลา เจอการแข่งขันจากออนไลน์ยังไง
เจ้าของ Farida Beauty ร้านเครื่องสำอางขนาดใหญ่ในสามจังหวัดชายแดนใต้ เล่าว่าร้านของครอบครัวเริ่มจากหน้าร้านขนาดเล็ก ก่อนจะขยายและเริ่มขายออนไลน์ ปัจจุบันคู่แข่งของเธอไม่ใช่แค่คนในจังหวัดอีกต่อไป แต่เป็นคนทั้งประเทศ เพราะการค้าออนไลน์ทำให้ใครก็ขายได้ด้วยเงินทุนไม่มาก
เธอบอกว่าการกลับมาช่วยงานที่บ้านหลังเรียนต่อต่างประเทศ ทำให้เห็นว่าระบบการทำงานของร้านยังพัฒนาได้อีกมาก จึงเริ่มปรับระบบงานไปพร้อมกับการขยายช่องทางขาย
ข้อมูลในบทความนี้เป็นสิ่งที่เจ้าของกิจการเล่าไว้ ณ วันที่ลงคลิป 28 ส.ค. 2563 ราคาสินค้า ช่องทางการขาย และเครื่องมือต่างๆ อาจเปลี่ยนไปแล้วในปัจจุบัน
คำถามที่คนถามบ่อย
ไม่มีพื้นฐานโปรแกรมเมอร์ ทำธุรกิจออนไลน์ที่มีระบบหลังบ้านได้ไหม
ได้ ตามที่สาระรีฟเล่า สิ่งสำคัญคือมีความเข้าใจด้านธุรกิจ และต้องหาคนที่มีความสามารถด้านเทคโนโลยีมาร่วมงานหรือแชร์ไอเดียกัน
ทำไมธุรกิจอาหารแช่แข็งถึงต้องขายได้หลายรอบต่อเดือน
เขาบอกว่าธุรกิจแบบนี้ต้องหมุนของให้เร็ว ถ้าขายได้หลายรอบในแต่ละเดือนถึงจะอยู่ได้ จึงต้องวางแผนการซื้อและการเก็บของให้ดี
ทำไมสาขายะลาถึงใช้พนักงานแค่ 3 คน
เพราะงานหน้าร้านส่วนใหญ่ทำผ่านซอฟต์แวร์ที่พัฒนาเอง ทั้งการขาย การดูยอด และการเชื่อมกับออนไลน์ จึงไม่ต้องใช้คนเยอะ
ตอนนี้ธุรกิจคุณติดเรื่องไหนมากที่สุด
บอกในคอมเมนต์ได้เลยครับ ผมอ่านทุกอัน
เรื่องเล่าการทำธุรกิจจริงจากภาคใต้ ตามดูได้ที่ Sharif Densumite ครับ

