Apeel เคลือบผลไม้จากพืช บริษัทเคลมลดอะโวคาโดเสียครึ่งหนึ่ง

มีบริษัทหนึ่งทำสารเคลือบผิวผลไม้จากพืช มองไม่เห็น กินได้ บริษัทบอกว่าอะโวคาโดที่เคลือบแล้วอยู่ในช่วงสุกกำลังดีได้นานเป็น 2 เท่า และเคลมว่าร้านค้าที่ใช้ อะโวคาโดเสียลดลงเฉลี่ย 50% ส่วนเชนซูเปอร์มาร์เก็ตหนึ่งในอเมริกาบอกว่าทิ้งอะโวคาโดน้อยลง 60% ผมอ่านเจอตัวเลขนี้แล้วนั่งคิดอยู่นานว่าบ้านเราก็น่าจะมีปัญหาแบบเดียวกัน

Apeel คืออะไร ทำไมถึงยืดอายุผลไม้ได้

ผมไปอ่านเจอเรื่องบริษัทหนึ่งชื่อ Apeel ทำสารเคลือบผิวผลไม้จากพืชครับ จุดที่ทำให้ผมสนใจตั้งแต่แรกคือมันมองไม่เห็น และกินได้

หลักการที่เขาเล่าคือ สารเคลือบนี้เป็นชั้นบางๆ ที่ทำจากพืช ช่วยชะลอการสูญเสียน้ำและการเกิดออกซิเดชัน ซึ่งเป็นสองอย่างที่ทำให้ผักผลไม้เสีย ผลไม้เลยเก็บน้ำในตัวได้นานขึ้น ไม่เหี่ยวเร็วเหมือนเดิม

บริษัทบอกว่าอะโวคาโดที่เคลือบแล้ว อยู่ในช่วงสุกกำลังดีได้นานเป็น 2 เท่าโดยไม่ต้องแช่เย็น ถ้าคิดง่ายๆ ของที่เคยวางขายได้ไม่กี่วัน ก็มีเวลาขายเพิ่มขึ้นอีก โดยที่คนซื้อมองไม่เห็นเลยว่ามีอะไรเคลือบอยู่บนผิว

ตัวเลขฝั่งร้านค้า อะโวคาโดเสียลดครึ่งหนึ่ง

สิ่งที่ผมชอบในเคสนี้ไม่ใช่แค่ตัวสารเคลือบ แต่เป็นตัวเลขฝั่งร้านค้า บริษัทเคลมว่าร้านค้าปลีกที่ใช้ อะโวคาโดเสียลดลงเฉลี่ย 50% และยอดขายอะโวคาโดเพิ่มราว 10% ต้องย้ำว่าตัวเลขเฉลี่ยนี้เป็นตัวเลขที่บริษัทเคลมเองนะครับ

มีเชนหนึ่งชื่อ Harps ที่บอกเองว่าหลังเอาอะโวคาโดเคลือบมาขาย อะโวคาโดที่ต้องทิ้งลดลง 60% และยอดขายเพิ่ม 10% ลองนึกภาพร้านที่เคยต้องโยนอะโวคาโดทิ้งเป็นถาดๆ แล้วปริมาณที่ทิ้งลดลงมากกว่าครึ่ง นั่นแปลว่าของที่เคยกลายเป็นขยะ กลายเป็นของที่ขายได้จริง

ผมมองว่าตัวเลขฝั่งร้านค้าแบบนี้สำคัญกว่าตัวเลขยืดอายุเสียอีก เพราะมันคือเงินที่ร้านเห็น ไม่ใช่แค่ผลในห้องแล็บ

บริษัทบอกว่ากันผลไม้ไม่ให้ถูกทิ้งได้ 166 ล้านชิ้น

ร้านที่เอาไปขายมีทั้งเชนใหญ่อย่าง Kroger และ Harps ในอเมริกา ซึ่งถ้ามองในแง่ธุรกิจ ร้านค้าใหญ่ยอมเอาไปขาย แปลว่าไม่ใช่แค่ไอเดียสวยๆ ในห้องแล็บ

บริษัทเคลมว่าตั้งแต่ปี 2021 ช่วยกันผลไม้ไม่ให้ถูกทิ้งไปแล้วราว 166 ล้านชิ้น ผมอ่านตัวเลขนี้แล้วคิดว่า นี่ไม่ใช่แค่เรื่องสิ่งแวดล้อม แต่คือของที่อาจกลายเป็นต้นทุนจมของร้านค้า ได้กลับมาเป็นของที่ขายได้

จุดที่ทำให้ผมหยุดคิด — ของเสียคือกำไรที่หายไปแบบไม่มีใบเสร็จ

ผมไม่ได้จะชวนใครไปหาซื้อสารเคลือบนะครับ เพราะนั่นไม่ใช่ประเด็นที่ผมอยากเล่า ประเด็นที่ผมอยากชวนดูคือตัวเลขนี้ในมุมของเรา

ลองคิดดูว่าของที่เราเก็บมาได้ 100 กิโล มีกี่กิโลที่ไปไม่ถึงมือคนซื้อ เน่าคาตะกร้า ช้ำตอนขนส่ง หรือขายไม่ทันจนต้องทิ้ง กำไรที่หายไปตรงนั้นมันหายแบบเงียบๆ ไม่มีใบเสร็จ ไม่มีใครมาทวง เลยไม่มีใครนับ

ผมว่าหลายคนมักไปทุ่มความสนใจกับการ ‘เพิ่มผลผลิต’ เป็นหลัก ทั้งที่การ ‘ลดของเสีย’ หลายครั้งอาจถูกกว่าและเห็นผลเร็วกว่า เพราะเพิ่มผลผลิตต้องลงทั้งปุ๋ย ทั้งน้ำ ทั้งแรงงานเพิ่ม แต่ลดของเสียบางทีแค่เปลี่ยนวิธีเก็บ วิธีแพ็ก วิธีขนส่งให้ดีขึ้น

ถ้าเป็นบ้านเรา จะเอาแนวคิดนี้ไปใช้ยังไง

สวนเล็กๆ ในบ้านเราคงไม่มีทางเข้าถึงสารเคลือบแบบที่บริษัทใหญ่ทำได้ แต่แนวคิดที่อยู่เบื้องหลังมันเอามาใช้ได้เลยโดยไม่ต้องลงทุนอะไรใหม่ นั่นคือการมองของเสียหลังเก็บเกี่ยวเป็นเรื่องธุรกิจ ไม่ใช่เรื่องธรรมชาติที่ต้องยอมรับ

ผมว่าเกษตรกรหลายคนยังคุ้นกับการมองผลผลิตที่เสียหายว่าเป็นเรื่องปกติของอาชีพ ผลไม้ช้ำระหว่างขนส่งก็โทษถนน ผลไม้เน่าเพราะเก็บไว้นานก็โทษอากาศร้อน แต่ไม่ค่อยมีใครนั่งจดตัวเลขจริงว่าเสียไปเท่าไหร่ต่อรอบ

สวนขนาดเล็กที่ไม่มีเงินไปลงทุนสารเคลือบผิวผลไม้ อย่างน้อยเริ่มจากเปลี่ยนวิธีเก็บให้บอบช้ำน้อยลง เปลี่ยนภาชนะขนส่งให้กันกระแทกดีขึ้น หรือจัดคิวขายให้ของไม่ค้างนานเกินไป ก็ช่วยได้โดยไม่ต้องรอเทคโนโลยีจากต่างประเทศ

เริ่มจากจดตัวเลขง่ายๆ ก่อนแก้อะไรก็ตาม

ลองเริ่มจากจดง่ายๆ ครับ เก็บมาเท่าไหร่ ขายได้เท่าไหร่ เหลือทิ้งเท่าไหร่ จดสัก 2 สัปดาห์ก็น่าจะเริ่มเห็นว่ารั่วตรงไหน ไม่ต้องมีระบบซับซ้อน สมุดเล่มเดียวกับปากกาก็พอเริ่มได้

พอเห็นตัวเลขจริง อาจตกใจว่าของที่เสียไปไม่ใช่เศษเล็กเศษน้อย และพอรู้ว่าจุดไหนเสียมากที่สุด จะแก้ก็ง่ายขึ้นเยอะ เพราะรู้ว่าต้องไปลงแรงตรงไหนก่อน

ตัวเลขของเคสนี้

ช่วงสุกกำลังดีของอะโวคาโด (บริษัทบอก)	นานขึ้น 2 เท่า
อะโวคาโดเสียลดเฉลี่ยที่ร้านค้า (บริษัทเคลม)	50%
เชน Harps ลดอะโวคาโดที่ต้องทิ้ง	60% (ยอดขายเพิ่ม 10%)
ผลไม้ที่กันไม่ให้ถูกทิ้ง ตั้งแต่ปี 2021 (บริษัทเคลม)	ราว 166 ล้านชิ้น

คำถามที่คนถามบ่อย

สารเคลือบแบบ Apeel มีขายในไทยไหม

ตามข้อมูลที่มีไม่ได้ระบุว่าเข้ามาขายในไทย บทความนี้เล่าเพื่อชวนคิดเรื่องการลดของเสีย ไม่ได้ชวนให้ไปหาซื้อสารตัวนี้มาใช้

เกษตรกรรายเล็กจะลดของเสียหลังเก็บเกี่ยวได้ยังไงโดยไม่ต้องลงทุนเยอะ

เริ่มจากจดตัวเลขว่าเก็บมาเท่าไหร่ ขายได้เท่าไหร่ เหลือทิ้งเท่าไหร่ก่อน แล้วดูว่าจุดไหนเสียมากที่สุดระหว่างเก็บ แพ็ก หรือขนส่ง ค่อยแก้ตรงจุดนั้นก่อน

ทำไมของเสียหลังเก็บเกี่ยวถึงสำคัญกว่าที่คิด

เพราะมันเป็นกำไรที่หายไปแบบไม่มีใบเสร็จ ไม่มีใครมาทวง เลยไม่มีใครนับ ต่างจากต้นทุนอื่นที่เห็นชัดเจนในบัญชี

ลดของเสียกับเพิ่มผลผลิต อะไรคุ้มกว่ากัน

ตามแนวคิดในบทความ การลดของเสียมักถูกกว่าและเห็นผลเร็วกว่า เพราะเพิ่มผลผลิตต้องลงทุนปุ๋ย น้ำ แรงงานเพิ่ม แต่ลดของเสียแค่เปลี่ยนวิธีเก็บ แพ็ก และขนส่งก็ช่วยได้

ผมอ่านมาจากไหน

อ่านต่อในเว็บ

ของคุณเสียหายมากที่สุดตรงขั้นตอนไหน ตอนเก็บ ตอนแพ็ก หรือตอนส่ง

เล่าให้ฟังในคอมเมนต์ได้เลยครับ ผมอ่านทุกอัน

เกษตรที่อยู่รอด ไม่ได้ชนะเพราะปลูกเก่งกว่า — แต่ชนะเพราะคิดเป็นธุรกิจ

ผมเก็บเคสเกษตรทำเงินจากทั่วโลกมาเล่าวันละเรื่อง ตามอ่านได้ที่เพจ เกษตรหัวใจธุรกิจ ส่วนแปลงที่ผมลงมือทำเองอยู่ ดูได้ที่ ช่องสาระรีฟ ครับ